ĐÊM NHẠC TRỊNH CÔNG SƠN VÀ NGÔ THỤY MIÊN

Cuối tuần này giới thưởng ngoạn nghệ thuật tại Sacramento sẽ có dịp thưởng thức một chương trình nhạc của hai tên tuổi lớn trong lịch sử âm nhạc Việt hiện đại. Chương trình gồm những tình khúc của hai nhạc sĩ Trịnh Công Sơn và Ngô Thụy Miên.
Trịnh Công Sơn viết rất nhiều thể loại trong khi Ngô Thụy Miên thủy chung chỉ viết nhạc tình.
Ban tổ chức đã quyết định chỉ chọn các tình khúc của Trịnh Công Sơn để đi cùng với nhạc của Ngô Thuỵ Miên.
Việc chọn những ca khúc của hai nhạc sĩ này để đưa chung vào một chương trình không phải là việc dễ làm. Con số nhạc của Trịnh Công Sơn là một con số đồ sộ. Nhạc của Ngô Thụy Miên có thể còn khiêm tốn về số lượng, nhưng về giá trị thì Ngô Thụy Miên đã tạo đưọc cho ông một chỗ đứng ngang hàng với những nhạc sĩ hàng đầu cùng chung thế hệ với ông.
Nhạc trưởng Thomas Ngô là người phải nhận lãnh cái công việc khó khăn đó. Phải làm thế nào không bất công với nhạc sĩ này, không thiên vị nhạc sĩ kia. Phải làm sao những ca khúc được lựa chọn tiêu biểu trung thực và đồng thời quân bình với cả hai tác giả.
Thomas Ngô chọn từ những tập nhạc của Ngô Thụy Miên và Trịnh Công Sơn mỗi nhạc sĩ khoảng 14 hay 15 ca khúc tiêu biểu cho cuộc đời sáng tác của hai ông để chuyển lại cho người thưởng ngoạn, những người cùng thế hệ với hai người nhạc sĩ này.
Tất cả các ca khúc được chọn trình bầy trong chương trình không phải là những ca khúc mới. Người đến với chương trình nhạc cuối tuần này đều đã nghe rất nhiều lần những ca khúc ghi trong tờ chương trình mà chúng tôi có được trong tay.
Và chính điều đó cũng lại là một khó khăn khác nữa của nhạc trưởng Thomas Ngô. Người nhạc trưởng trẻ tuổi này nói với chúng tôi rằng những thứ mua được ở chợ về, cho dù là đã tìm mua ở một ngôi chợ đắt tiền, khi mang về nhà, nếu nhà bếp không biết chế biến, thêm thắt, bầy biện cho khéo thì những món ăn đưa lên bàn cũng mất đi rất nhiều sự hấp dẫn. Do đó, người phụ trách phần nhạc phải đưa ra những hòa âm mới để làm mới những ca khúc đã cũ. Việc viết hòa âm lại cũng đòi hỏi người nhạc trưởng hiểu biết về phong cách trình diễn của từng người hát nếu muốn đưa những ưu điểm của những tiếng hát đó vượt lên cao hơn nữa.
Thomas Ngô đã làm việc với các ca sĩ được mời trình diễn trong chương trình này từ nhiều năm nay. Cách diễn đạt những ca khúc Trịnh Công Sơn và Ngô Thụy Miên của các ca sĩ này, nhạc trưởng Thomas Ngô đã rất quen. Ông cho biết là viết cho Khánh Ly phải khác với Diễm Liên, phải khác với giọng nam Quang Tuấn và giọng nam Bằng Kiều. Cách trình diễn của Bằng Kiều, một giọng hát từng rất nổi ở trong nước rất khác với Khánh Hà, một trong những giọng ca hàng đầu ở hải ngoại.
Để làm nổi những nét trình diễn đó của các giọng hát trong chương trình, người nhạc sĩ viết hòa âm và điều khiển ban nhạc phải có những quen thân với các giọng hát đó.
Những ca khúc viết về tình yêu của Trịnh Công Sơn và Ngô Thụy Miên có một nét chung. Hầu hết chúng đều là những bài ca không hạnh phúc. Ngô Thụy Miên có một số bài có bóng dáng mờ nhạt của hạnh phúc. Nhưng cái nét tan nát, đổ vỡ, chia lìa thì ở hai nhạc sĩ này người ta đều thấy rất rõ. Cả hai đều lớn lên, viết nhạc, sống sót qua cuộc chiến trong khi bị vây quanh bởi một đất nước đang đi qua những năm tháng nghiệt ngã nhất trong lịch sử Việt Nam. Cả hai đều sống trong những thành phố trùng trùng giới nghiêm, kẽm gai, tiếng bom đạn ngày đêm vọng về đem theo những khổ đau, bất hạnh để lại thương tích đầy khắp nơi hai người.
Sống cuộc sống giữa một khung cảnh như thế mà vẫn viết được nhạc tình thì không phải là chuyện dễ.
Nhưng chính âm nhạc của hai ông thì lại đem đến cho người nghe, những người cùng những loay hoay như Trịnh Công Sơn và Ngô Thụy Miên trong những tháng năm của cuộc chiến những nơi trú ẩn để tránh cơn bão kinh hoàng nhất lịch sử đó.
Những ca khúc hạnh phúc của Ngô Thụy Miên được cho đứng gần những bài ca tình yêu khổ đau của Trịnh Công Sơn.
Tuổi Đá Buồn được cho ở gần Áo Lụa Hà Đông và Tuổi Mười Ba. Mưa Hồng được để cạnh Dấu Tình Sầu. Em Còn Nhớ Mùa Xuân với Mắt Biếc . Vậy mà người ta vẫn thấy được sự liền lạc giữa những tác phẩm của Ngô Thụy Miên và Trịnh Công Sơn.
Những ca khúc của hai ông được nghệ thuật chuyển đạt của những giọng hát từng làm hài lòng Ngô Thụy Miên trong những lần trình diễn trước đây. Và nếu Trịnh Công Sơn còn ở với chúng ta, thì ông sẽ phải rất đồng ý với giọng của Khánh Ly, Khánh Hà, Bằng Kiều, Diễm Liên, Quang Tuấn và Tú Lan.
Khánh Ly sẽ lại chân đất như ở sân trường đại học Văn Khoa Sài Gòn, như ở quán Văn, như ở Đêm Mầu Hồng. Khánh Hà là một giọng hát chín mùi, không một đối thủ của giọng hát này được tìm thấy ở trong cũng như ngoài nước. Cô đã có một chỗ đứng riêng và rất đặc biệt ở hải ngoại. Diễm Liên là người hát mỗi lần nghe và xem cô hát là lại thấy những trưởng thành được thêm vào nghệ thuật của cô. Tú Lan là một ngạc nhiên cho những người mới nghe cô lần đầu. Nghe cô rồi, nhiều người sẽ hỏi tại sao bao nhiêu lâu rồi chưa nghe cô hát. Và Bằng Kiều là một giọng hát đầy diễn tả với cả kỹ thuật lẫn tình cảm cần thiết khi hát loại nhạc này.
Chương trình do Bùi Bảo Trúc, một nhà báo làm việc nhiều năm với đài Tiếng Nói Hoa Kỳ ở thủ đô Washington và một số đài truyền thanh, truyền hình và báo ở miền nam California giới thiệu.

Trên đây là vài nét tiêu biểu của đêm nhạc Tiếng Lòng với chủ đề những tình khúc Trịnh Công Sơn và Ngô Thuỵ Miên, sẽ được trình diễn tại Mondavi Center, UCDavis, vào lúc 3g 30 chiều Chủ Nhật, 8 tháng 10 năm 2006 dưới sự tổ chức của một nhóm Phật Tử Chùa Kim Quang.
Chúng tôi hy vọng đêm nhạc thính phòng này sẽ đem lại một không khí mới cho vùng Sacramento và phụ cận .

Nguyên Đại